Osmanlı Yadigarı Bosna Avusturya-Macaristan İşgalinde Bosna (1878-1918)

Bosna-Hersek toprakları, Milât’tan önceki dönemlerden başlayarak İlir, Romalı, Kelt, Got, Pers, Hun, Avar, İslâv, Kuman, Peçenek ve Türk-Oğuz boyları gibi birçok farklı soya, geçici veya kalıcı olarak ev sahipliği yapmıştır. 1463 yılında Türk idaresine geçen Boşnaklar, Fatih Sultan Mehmed’in fermanlarından başlayarak âdeta özerk bir konumda yaşamış ve bu ortamda kendilerine has müstesna bir kültür ve medeniyet oluşturmuşlardır. Ne var ki dış güçlerin dolapları marifetiyle Bosna, Avusturya-Macaristan tarafından 1878’de işgâl edilmiş ve Birinci Dünya Savaşının sonuna kadar Avusturya-Macaristan idaresinde kalmıştır. Boşnaklar’ın Yugoslavya Krallığı ve Tito Yugoslavyası’nda ve 1992-1995 arasındaki kanlı savaşta uğradıkları katliamların ve yerinden edilmelerinin başlangıcını inşa eden dönem, Avusturya-Macaristan işgâl idaresinin ta kendisi olmuştur. 1878-1918 yılları arasında süren işgâl idaresinde yaşananlar 150.000 civarında Boşnak, malını-mülkünü yüzüstü terk ederek, 1898-1912 yıllarında Türk topraklarına sığınmasına zemin hazırlanmıştır. Osmanlı Yadigârı Bosna isimli bu eserde 1878-1918 yıllarının arasındaki 40 yıllık dönemde Boşnakların yaşadığı baskıyı-zulmü, zor şartlardaki siyasî ve fikrî gelişimlerini ve zor şartlarda dahi korumaya çalıştıkları kendine has toplum ve millet kültürlerini bulacaksınız.