Hasret ve Elemlerim / Abdülkadir Efendi'nin Eşi Macide Mustafa'nın Hatıraları

“Ailem, iyi dostlarım ve vekilim tarafından yapılan bütün telkinler neticesiz kaldı: Sebattadevam ettim. Meçhulden korkmadım; zira beni bekleyen daha beter bir akıbet olamazdı.Hükümdar hanedanına mensubiyetimin bana bahşedebileceği debdebe ve kudretten hiçbirvakit zevk almadım. Büyük iddialarım olmadı; mütevazı baba ocağımda, birçoğunun gıptaettiği prenseslik rütbesine nâil olduğum zamandan ziyade rahattım ve huzurluydum. Mesele,kocamın yanında kalmakla kendime birtakım imtiyazları muhafaza etmek değildi; bilâkis,ayrılık her cihetten benim için bir halâs olacaktı.” Mustafa Macide HanımMacide Mustafa Hanım, yakın tarihimizin çok tartışılan padişahlarından biri olan Sultan II.Abdülhamid'in oğlu Şehzade Abdülkadir Efendi’nin, sarayın onayını almadan evlendiği ikincieşidir. Macide Hanım’ın hatıraları 1926 yılında Özlemler ve Izdıraplar adıyla Macarcayayımlandı. Ancak kitap, orijinal metin üzerinden değil, yayıncı Adam Perser’in düzenlediğibiçimiyle basıldı. Elinizdeki bu nüsha, onun kendi kaleminden çıkan, eksiksiz ve gerçekhatıraları içermektedir.* Sultan II. Abdülhamid’in ele avuca sığmaz oğlu Şehzade Abdülkadir Efendi ileÇerkez Miralay Karacehennemzade Mustafa Bey’in küçük kızı Macide MustafaHanım nasıl evlendi?* Macide Mustafa Hanım evlendiğinde kaç yaşındaydı?* Sultan II. Abdülhamid, Şehzade Abdülkadir Efendi’nin Macide Mustafa Hanım’laevliliğini neden onaylamamıştı?* Bu evlilikten doğan çocuklar neden şehzadelik haklarından men edildi?* Şehzade Abdülkadir Efendi’nin İttihat ve Terakki liderleriyle ilişkileri…* Sultan II. Abdülhamid’in hal‘inden ve vefatından sonra yaşananlar…* Osmanlı Hanedan üyelerinin sürgünü ile Şehzade Abdülkadir Efendi ve ailesininMacaristan’a yerleşmesi ve oradaki yaşantıları…* Yahudi diş hekimi Sami Günzberg’in çeşitli vaatlerle Abdülkadir Efendi’den vekâletalması ve Sultan II. Abdülhamid’den kalan mirası kendine mâl etmesi..Macide Hanım’ın kendi el yazısıyla tuttuğu bu hatıraları; harem hayatı, toplumsal vesiyasi olayların saray ve çevresindeki yansımaları gibi yaşadığı dönemin pek çokgerçeğini tüm açıklığıyla ortaya koyarken, yakın tarihimize, saray ve sürgün hayatına dairkonuları da tartışmalı hale getiriyor.